Hepatit B Virüsüne Karşı Aşı Geliştirme Çalışmalarında Anti-idiyotip Antikorların Kullanılması

-A +A
PROJE ADI :

Hepatit B Virüsüne Karşı Aşı Geliştirme Çalışmalarında Anti-idiyotip Antikorların Kullanılması

DESTEKLEYEN : TÜBİTAK TARAL-1001, SBAG
SÜRE : 2002-2004
PROJENİN AMAÇLARI :

Hepatit B virüsü (HBV) günümüzde akut ve kronik hepatit, siroz ve karaciğer kanseri gibi hastalıkların en önemli etkenidir. Dünyada HBV ile enfekte olmuş 2 milyardan fazla insanın varlığı Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından belirlenmiştir. Türkiye nüfusunun %5-10'unun kronik Hepatit B virüsü taşıyıcısı olduğu tahmin edilmektedir. HBV enfeksiyonunun kolaylıkla yayılması ve tedavi edilememesi bu hastalıkla mücadeleyi ön sıraya almayı gerektirmektedir. Bu nedenle hepatit B Türkiye'nin de arasında bulunduğu bir çok ülkede toplum sağlığı açısından önemli bir problemdir.

Toplum sağlığının, HBV enfeksiyonuna karşı, korunmasında en etkin yöntem aşılamadır. HBV aşılarında HBV yüzey antijeni proteini (HBsAg) ve pre S1- pre-S2  proteinleri antijen olarak kullanılmaktadır. Bu aşılarda kullanılan antijenler daha çok rekombinant DNA teknolojisi kullanarak virüs antijenlerinin maya veya memeli hücre kültür sistemlerinde ekspresyonuyla elde edilmektedir. Rekombinant DNA teknolojisinin kullanılması yanında antijenlerin büyük ölçekte üretimi ya da saf olarak elde edilmesi oldukça uzun sürer ve pahalı altyapı gerektirir. HBV aşısı oluşturma çalışmalarında alternatif yaklaşımlardan  biri de anti-idiyotipik antikorların aşı olarak kullanılmasıdır. Anti-idiotipik antikorlar etken antijenini taklit ederek onun  bir kopyası olarak davrandıklarından sadece HBV için değil, diğer patojenlere (bakteri, parazit vb), karşı  aşı geliştirme çalışmalarında, hatta kanser tedavisinde alternatif bir yöntem olarak umut vaat etmektedir.

TÜBİTAK SBAG tarafından desteklenen bu projede, daha önceki proje çalışmalarında hepatit B virüsüne karşı  geliştirmiş olduğumuz monoklonal antikorlar ( MAM2B7 ve 2G3)  kullanılarak aHBsAg’ni taklit eden anti-idiyotipik (aid-aHBsAg) antikorların üretilmesi ve bu antikorların in-vivo sistemde (farelerde) hepatit B yüzey antijenini taklit ederek , bu yapıya karşı antikor cevabı (aHBsAg) oluşturma yeteneklerinin gösterilmesi ve ticari aşılarla karşılaştırmalı olarak aşı çalışmalarındaki etkinliği araştırılmıştır.

Çalışmanın bilime yapması beklenen katkılar; elde edilecek anti-idiotipik antikorların, orijinal antijenin kopyası olarak ticari aşılara alternatif olabilmesi, bu antikorları sentezleyen hibridomaların çeşitli hücre kültür sistemlerinde geniş ölçekte üretilmesi ile güvenli bir şekilde antijen eldesi, ayrıca tanı sistemlerinde kullanılan  aHBsAg monoklonal antikorlarının immünaffinite yöntemleri ile saflaştırılmasında kullanılabilecek olmasıdır.

PROJENİN SONUÇLARI :